Gözden kaçırmayın

Kepsut'ta Bir Gün: Sağlıktan Temizliğe Yoğun Belediye MesaisiKepsut'ta Bir Gün: Sağlıktan Temizliğe Yoğun Belediye Mesaisi

Yargıda uzmanlaşma dönemi başlıyor: Vatandaşın davası nereye açılacak?

Türkiye'nin idari yargı sisteminde köklü bir değişim kapıda. Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK), 20 Nisan 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan kararlarıyla, imar hukuku, askeri hizmet uyuşmazlıkları ve düzenleyici kurum kararlarına ilişkin davalar için özel ihtisas mahkemeleri oluşturdu.

Düzenleme, yargılamada uzmanlaşmayı artırmak, içtihat birliği sağlamak ve davaların daha hızlı sonuçlandırılmasını amaçlıyor. Yeni sistem, 1 Haziran 2026 tarihinden itibaren açılacak davalar ile bu tarihten sonra ilgili mahkemelere gönderilecek dosyalar için geçerli olacak.

İmar davaları artık sadece Ankara'da görülecek

HSK'nın ilk kararı, 3194 sayılı İmar Kanunu kapsamında açılan davalara odaklanıyor. İmar planları, parselasyon işlemleri, yapı kayıt belgeleri ve kentsel dönüşüm uygulamalarından kaynaklanan uyuşmazlıkların çok sayıda kişiyi etkilediği ve farklı mahkemelerde görülen davalarda çelişkili kararlar ortaya çıkabildiği belirtildi.

Bu kapsamda, söz konusu davaların Ankara İdare Mahkemelerinde ihtisas esasına göre görülmesi benimsendi. Böylece benzer nitelikteki uyuşmazlıkların tek merkezde toplanarak daha tutarlı kararlar verilmesi hedefleniyor.

12 şehirde askeri davalar için özel mahkemeler

Kararlardan biri de askeri hizmetten kaynaklanan idari uyuşmazlıkları kapsıyor. Yedek subay, astsubay, erbaş ve erlerin askerlik hizmetine ilişkin işlemlerden doğan davaların teknik ve özel bilgi gerektirdiğine dikkat çekildi.

Bu tür davaların Adana, Ankara, Antalya, Bursa, Diyarbakır, Erzurum, Gaziantep, İstanbul, İzmir, Kayseri, Konya ve Samsun'daki belirli idare mahkemelerinde görülmesi kararlaştırıldı. Düzenleme, bu alanda uzmanlaşmış yargı birimlerinin oluşturulmasını amaçlıyor.

Düzenleyici kurum davaları Ankara'da toplanıyor

HSK'nın bir diğer önemli kararı ise düzenleyici ve denetleyici kurumların işlemlerine karşı açılan davalarla ilgili. Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Rekabet Kurumu, RTÜK, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK), Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) ve Kişisel Verileri Koruma Kurumu (KVKK) gibi kurumların kararlarından doğan uyuşmazlıkların teknik uzmanlık gerektirdiği vurgulandı.

Bu nedenle söz konusu davaların büyük ölçüde Ankara'daki belirli idare mahkemelerinde toplanarak görülmesi öngörüldü. Böylece finans, rekabet, enerji ve veri koruma gibi alanlarda daha uzmanlaşmış bir yargılama süreci hedefleniyor.

Uygulamanın arka planı ve beklenen etkiler

HSK kararlarında, benzer nitelikteki davaların farklı mahkemelerde görülmesinin uygulama birliğini zayıflattığına dikkat çekildi. İhtisas mahkemeleri sayesinde hem içtihat farklılıklarının azaltılması hem de yargılamanın daha hızlı ve etkin yürütülmesi amaçlanıyor.

Ayrıca bu modelle, taraflar açısından hukuki öngörülebilirliğin artırılması ve yargıya olan güvenin güçlendirilmesi hedefleniyor. Yeni düzenleme ile idari yargıda "uzmanlaşmış mahkeme" modelinin kapsamı genişletilirken, uygulamanın yargı süreçlerine etkisi önümüzdeki dönemde daha net görülecek.

Editör Yorumu

HSK'nın bu kararı, Türk yargı sisteminde uzmanlaşma yönünde atılmış önemli bir adımı temsil ediyor. Özellikle imar davalarının Ankara'da toplanması, kentsel dönüşüm projeleri ve yapılaşma süreçlerinde yaşanan hukuki belirsizlikleri azaltabilir. Askeri davalar için 12 şehirde oluşturulan ihtisas mahkemeleri ise askerlik hizmetiyle ilgili uyuşmazlıkların daha teknik ve donanımlı şekilde çözülmesine katkı sağlayacak. Düzenleyici kurum davalarının uzmanlaşması da finansal piyasalar ve enerji sektörü için hukuki istikrar getirebilir.